SARMy i spółka w badaniach antydopingowych

Mamy XXI wiek, świat nauki stale prze do przodu, wydając na świat coraz to bardziej zaskakujące odkrycia. Mimo iż wbrew scenariuszom filmów z lat 90, nie mamy jeszcze armii genetycznie zmodyfikowanych żołnierzy, a jedyne androidy na ulicach, to na razie te w naszych smartfonach, sportowcy co chwila zadziwiają świat, prezentując nadludzkie wręcz “moce” i bijąc to kolejne rekordy, które to 50 czy nawet 10 lat temu wydawały się wielu osobom nierealne.

Osiągnięcia i wyniki dają prestiż, a to przyciąga pieniądze, więc każdy myślący zawodnik będzie szukał czegoś, co zapewni mu, choć odrobinę przewagi. Obecność dopingu w sporcie nie powinna zatem dziwić już nikogo szczególnie w czasach, kiedy topowi sportowcy zarabiają grube miliony, a niekiedy nawet miliardy.

O ile kulturyści są coraz bardziej otwarci i przestają już zasłaniać się kreatyną, BCAA i innymi suplementami, tak w przypadku pozostałych dyscyplin doping jest w dalszym ciągu tematem tabu, a “nieuczciwi” (czyt. pechowi) zawodnicy stają się piętnowani przez media, normalnym jest więc szukanie coraz to bardziej wyrafinowanych metod na uniknięcie wpadki. W tym przypadku coraz więcej zainteresowania wzbudzają nowe “eksperymentalne leki”.

“Research drugs” czyli alternatywa dla tradycyjnych środków dopingujących.

Stale rosnąca wiedza na temat roli tkanki mięśniowej oraz mitochondriów w kontekście leczenia, oraz prewencji wielu chorób sprawiły, iż w laboratoriach powstało wiele nowych związków o działaniu anabolicznym czy też modulującym status energetyczny komórek, naśladując tym samym efekty aktywności fizycznej (tzw. “trening w pigułce”). Wynikiem tego jest pojawienie się na rynku wielu nowych środków, mających stać się alternatywą dla klasycznych używanych w medycynie sterydów anaboliczno androgennych, do których zaliczyć możemy SARMy (np. Ostaryna, LGD-4033, RAD-140), sekretagogi hormonu wzrostu (MK-677) czy też agonistów receptorów PPARδ (GW501516) oraz REV-ERB (SR-9009). Wyniki badań szybko sprawiły, iż część z tych nowych “eksperymentalnych leków’ znalazła się w centrum zainteresowania trenerów oraz sportowców, szczególnie iż w odróżnieniu od starych, przebadanych na wszelkie sposoby i powszechnie używanych w sporcie SAA, zmniejszały ryzyko wykrycia w trakcie testów antydopingowych.


Zainteresowany tematem? Polub nas na Facebooku i Dołącz do naszej grupy!


Trend oczywiście nie umknął uwadze Światowej Agencji Antydopingowej, która w 2008 r wpisała SARMy na listę substancji zakazanych (jako “inne środki anaboliczne’), a w kolejnych latach uzupełniła ją o kolejne grupy substancji np. agonistów receptora PPARδ. Pierwszą wpadkę z użyciem SARMu, a konkretniej Andaryny (S4) zanotowano w 2010 r. Od tego momentu liczba przypadków stale rośnie. Wg Raportów WADA między rokiem 2012-2014 odnotowano, aż 30 przypadków użycia SARMów. Taki obrót spraw prawił, że agencja postanowiła bardziej przyjrzeć się sprawie i opracować metody zwiększające wykrywalność tego typu związków. Obecnie wg danych z raportu WADA z roku 2018 ilość potwierdzonych przypadków użycia SARMów oraz innych ‘eksperymentalnych leków” wynosiła 100:

  • Ostaryna – 45
  • LGD-4033 – 26
  • GW 501516- 19
  • RAD-140 – 5
  • MK-677- 3
  • S4 – 1
  • SR-9009 – 1

Dla porównania na szczycie listy znalazł się Clenbuterol – 320 przypadków, natomiast na używaniu testosteronu i winstrolu wpadło odpowiednio 1 i 235 osób.

Chromatografia cieczowa z tandemową spektrometrią mas – złoty standard testów antydopingowych

Potrzeba niezawodnych i specyficznych metod wykrywania substancji dopingujących sprawiła, że chromatografia cieczowa z tandemową spektrometrią mas [LC-MS (/MS)], stała się podstawowym narzędziem W nowoczesnych laboratoriach kontroli antydopingowej.

Chromatografia cieczowa sprzężona ze spektrometrią mas (LC-MS, ang. Liquid Chromatography–Mass Spectrometry) lub też tandemowa spektrometria mas (LC-MS/MS) jest techniką łączoną, znajdującą szerokie zastosowanie w analizie jakościowej i ilościowej złożonych próbek biologicznych.

Technika LC-MS/MS dzięki wysokiej selektywności i dużej czułości odgrywa ważną rolę w obszarze współczesnych badań naukowych. O tym, że jest to jedna z najbardziej uniwersalnych technik, o dużym znaczeniu analitycznym, świadczą liczne przykłady jej zastosowań. Najważniejsze z nich to: zastosowanie w diagnostyce medycznej, farmacji, kontrola antydopingowa i narkotykowa, badania dotyczące bezpieczeństwa żywności oraz ocena ryzyka narażenia zawodowego i środowiskowego na różnorodne substancje.

Zastosowanie metody daje unikalne możliwości analizy próbek pod kątem obecności nielegalnych substancji poprzez chromatografię immunologiczną oraz gazową. Metoda jest szybka i bardzo czuła, a zastosowanie procesów o wysokiej rozdzielczości/wysokiej dokładności znacząco poprawiło skuteczność przeprowadzanych testów.

Okres wykrywalności najpopularniejszych środków

okres wykrywalności sarmów

Kliknij, żeby zapisać.

  • RAD140 – po jednorazowej dawce 10mg, wykrywalny jeszcze po 8 dniach, szacowany czas wykrywalności wg naukowców 10-14 dni.
  • LGD-4033 – bazując na danych z badań klinicznych, wykrywalność związku we krwi po 21-dniowej kuracji dawką 1mg wynosiła 7 dni. Natomiast wykrywalność metabolitów po spożyciu jednorazowej dawki 10mg wynosić może ponad 21 dni.
  • SR-9009 – wykrywalność metabolitów w próbkach moczu wynosiła od 48-120h od zażycia.
  • GW501516 – po jednorazowej dawce 15mg, metabolity wykrywalne są do 40 dni.
  • GW0742 – po jednorazowej dawce 15mg, metabolity wykrywalne są do 20 dni.
  • MK-677- wykrywalność metabolitów po spożyciu jednorazowej dawki 10mg wynosiła 14 dni.

Wiele osób zapewne zauważyło brak danych na temat Ostaryny oraz S4. Tutaj niestety brak jest rzetelnych danych dotyczących okresu wykrywalności obu środków. Jedynym (chyba) dostępnym źródłem jest badanie wykonane na koniach, którym podano dożylnie oba środki w ilościach 33.3mg oraz 41.7 mg odpowiednio dla Ostaryny, oraz S4. Wg wyników metabolity obu środków wykrywane były do 2 dni od podania. Trzeba jednak wziąć poprawkę, iż dawki rzędu 30-40mg dla ważącego prawie 600kg jest raczej śmiesznie niska, szczególnie iż są to typowe dawki stosowane w sporcie.

Jak widać wykrywalność SARMów oraz innych popularnych substancji takich jak GW501516, SR-9009 czy MK-677 jest dość wysoka. Obecnie środki te, a dokładniej ich metabolizm jest już dobrze przebadany, a procedury testów antydopingowych odpowiednio dostosowane do ich wykrywania. Wielu specjalistów zwraca również uwagę na fakt, iż w odróżnieniu od ‘klasycznych” SAA, SARMy oraz pozostałe opisane substancje, są związkami chemicznymi o totalnie innej budowie niż naturalnie występujące w ludzkim organizmie hormony steroidowe, przez co one same, jak i ich metabolity wypadają w badaniach niczym plama czerwonego wina na śnieżnobiałym obrusie. Należy również pamiętać, że opisane okresy wykrywalności, oparte są o wyniki badań wykonanych z użyciem jednorazowych dawek. W przypadku dłuższego stosowania ww. substancji w wyższych dawkach, można spodziewać się, iż wykrywalność substancji ulegać może wydłużeniu.

 Bibliografia

  1. Basaria S, Collins L, Dillon EL, Orwoll K, Storer TW, Miciek R, et al. The safety, pharmacokinetics, and effects of LGD-4033, a novel nonsteroidal oral, selective androgen receptor modulator, in healthy young men. J Gerontol A Biol Sci Med Sci. 2013;68(1):87-95.
  2. Dmitrieva EV, Temerdashev AZ, Azaryan AA, Gashimova EM. Determination of Andarine (S-4), a Selective Androgen Receptor Modulator, and Ibutamoren (MK-677), a Nonpeptide Growth Hormone Secretagogue, in Urine by Ultra-High Performance Liquid Chromatography with Tandem Mass-Spectrometric Detection. Journal of Analytical Chemistry. 2018;73(7):674-8.
  3. Fragkaki AG, Sakellariou P, Kiousi P, Kioukia-Fougia N, Tsivou M, Petrou M, et al. Human in vivo metabolism study of LGD-4033. Drug Test Anal. 2018;10(11-12):1635-45.
  4. Grata E, Perrenoud L, Saugy M, Baume N. SARM-S4 and metabolites detection in sports drug testing: a case report. Forensic Sci Int. 2011;213(1-3):104-8.
  5. Hansson A, Knych H, Stanley S, Thevis M, Bondesson U, Hedeland M. Characterization of equine urinary metabolites of selective androgen receptor modulators (SARMs) S1, S4 and S22 for doping control purposes. Drug Test Anal. 2015;7(8):673-83.
  6. Donike M. In vitro and in vivo metabolism of RAD 140 , a novel non-steroidal SARM. 2020.
  7. Donike M. Urinary metabolism of ibutamoren , a small molecule growth hormone secretagogue. 2020.
  8. Thevis M, Thomas A, Schänzer W. Current role of LC-MS(/MS) in doping control. Analytical and Bioanalytical Chemistry. 2011;401(2):405-20.
  9. Sobolevsky T, Dikunets M, Sukhanova I, Virus E, Rodchenkov G. Detection of PPARdelta agonists GW1516 and GW0742 and their metabolites in human urine. Drug Test Anal. 2012;4(10):754-60.
  10. Starcevic B, Ahrens BD, Butch AW. Detection of the selective androgen receptor modulator S-4 (Andarine) in a doping control sample. Drug Test Anal. 2013;5(5):377-9.
  11. Thevis M, Beuck S, Thomas A, Kortner B, Kohler M, Rodchenkov G, et al. Doping control analysis of emerging drugs in human plasma – identification of GW501516, S-107, JTV-519, and S-40503. Rapid Commun Mass Spectrom. 2009;23(8):1139-46.
  12. Thevis M, Gerace E, Thomas A, Beuck S, Geyer H, Schlorer N, et al. Characterization of in vitro generated metabolites of the selective androgen receptor modulators S-22 and S-23 and in vivo comparison to post-administration canine urine specimens. Drug Test Anal. 2010;2(11-12):589-98.
  13. Thevis M, Moller I, Thomas A, Beuck S, Rodchenkov G, Bornatsch W, et al. Characterization of two major urinary metabolites of the PPARdelta-agonist GW1516 and implementation of the drug in routine doping controls. Anal Bioanal Chem. 2010;396(7):2479-91.
  14. Thevis M, Schanzer W. Emerging drugs affecting skeletal muscle function and mitochondrial biogenesis – Potential implications for sports drug testing programs. Rapid Commun Mass Spectrom. 2016;30(5):635-51.
  15. Thevis M, Thomas A, Fussholler G, Beuck S, Geyer H, Schanzer W. Mass spectrometric characterization of urinary metabolites of the selective androgen receptor modulator andarine (S-4) for routine doping control purposes. Rapid Commun Mass Spectrom. 2010;24(15):2245-54.
  16. Thevis, M., Thomas, A., Möller, I., Geyer, H., Dalton, J.T. and Schänzer, W. (2011), Mass spectrometric characterization of urinary metabolites of the selective androgen receptor modulator S‐22 to identify potential targets for routine doping controls. Rapid Commun. Mass Spectrom., 25: 2187-2195. doi:10.1002/rcm.5100
  17. Resources. World Anti-Doping Agency. 2020. Dostęp: https://www.wada-ama.org/en/resources/laboratories/anti-doping-testing-figures-report